fa پیش‌بینی پرخاشگری براساس مشکلات خواب و کارکردهای اجرایی در کودکان اختلال طیف اوتیسم تخصصي Special كاربردي Applicable <div style="text-align: justify;"><strong>زمینه و هدف</strong> اختلال طیف اوتیسم یکی از شایع‌ترین اختلال‌های عصبی‌-تحولی هستند که مشکلات زیادی در زمینه پرخاشگری، اختلال‌های خواب و کارکردهای اجرایی دارند. ازاین‌رو هدف این مطالعه پیش‌بینی پرخاشگری براساس مشکلات خواب و کارکردهای اجرایی در کودکان طیف اوتیسم شهر تهران در سال 1400-1401 بود.&nbsp;<br> <strong>روش پژوهش </strong>روش پژوهش به‌صورت توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری شامل، کلیه کودکان دارای اختلال طیف اوتیسم در سه مرکز شهر تهران با حجم 118 نفر بودند که به‌صورت در دسترس به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه پرخاشگری کودکان (فرم والدین) واحدی و همکارن (1387)، پرسش‌نامه عادات خواب کودک (CSHQ) اوونز و همکاران (۲۰۰۰) و پرسش‌نامه کارکردهای اجرایی (BRIEF) جیویا و همکاران (۲۰۰۰) جمع‌آوری و با روش آماری ماتریس همبستگی و رگرسیون چندگانه با نرم‌افزار SPSS نسخه 23 تجزیه‌وتحلیل شدند.&nbsp;<br> <strong>یافته‌ها </strong>نتایج ماتریس همبستگی نشان داد بین پرخاشگری با مؤلفه‌های مشکلات خواب رابطه مثبت و با مؤلفه‌های کارکردهای اجرایی رابطه منفی معناداری وجود دارد. نتایج رگرسیون چندگانه نشان داد مؤلفه‌های حافظه کاری 0/111-=&beta;، کنترل هیجانی 0/120- =&beta;، بازداری 0/128-=&beta;، مقاومت در برابر خواب 0/132=&beta;، بیداری شبانه 0/140=&beta;، اضطراب خواب 0/179=&beta;، خواب‌پریشی 0/350=&beta; توانسته‌اند پرخاشگری را در کودکان طیف اوتیسم پیش‌بینی کنند.&nbsp;<br> <strong>نتیجه‌گیری</strong> پرخاشگری در کودکان اوتیسم، فراتر از یک رفتار تکانشی، ریشه در نقص‌های شناختی و بی‌نظمی‌های خواب دارد؛ بنابراین مداخلات درمانی باید با تمرکز بر تنظیم چرخه خواب و تقویت کنترل‌های اجرایی، بر کاهش این رفتارها اثرگذار باشند.<br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background and Aim</strong> Autism Spectrum Disorder (ASD) is a prevalent neurodevelopmental condition associated with aggression, sleep problems, and impaired executive functioning. This study aimed to predict aggression based on sleep problems and executive functions in children with ASD in Tehran, Iran.&nbsp;<br> <strong>Research Methods</strong> In this descriptive-correlational study during 2021-2022, 118 children with ASD were selected via convenience sampling from three treatment centers in Tehran. Data were collected using the Child Aggression Questionnaire (Parent Form), Owens et al.&rsquo;s Children&rsquo;s Sleep Habits Questionnaire (CSHQ), and the Behavior Rating Inventory of Executive Function (BRIEF). Data were analyzed using a correlation test and multiple regression analysis in SPSS software, version 23.<br> <strong>Results </strong>Correlation analysis revealed a significant positive relationship between aggression and sleep problems, and a significant negative relationship between aggression and executive functions. Multiple regression results indicated that working memory (&beta;=&minus;0.111, P<0.05), emotional control (&beta;=&minus;0.120, P<0.05), inhibition (&beta;=&minus;0.128, P<0.05), resistance to sleep (&beta;=0.132, P<0.05), nighttime awakenings (&beta;=0.140, P<0.05), sleep anxiety (&beta;=0.179, P<0.05), and sleep disorganization (&beta;=0.350, P<0.05)&nbsp;<br> <strong>Conclusion </strong>Sleep problems significantly exacerbate aggression in children with ASD by negatively affecting cognitive functions. Therefore, effective interventions should simultaneously target sleep hygiene and executive function enhancement.<br> &nbsp;</div> اختلال طیف اوتیسم, پرخاشگری, کارکردهای اجرایی, مشکلات خواب Autism spectrum disorder, Aggression, Sleep problems, Executive functions 20 33 http://jeche.ir/browse.php?a_code=A-10-56-6&slc_lang=fa&sid=1 Sajjad Dehghan Benadaki سجاد دهقان بنادکی sajjaddehghan97@gmail.com 10031947532846005204 0009-0009-4021-3709 No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, SR.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran. گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Samira Vakili سمیرا وکیلی samira.vakili@srbiau.ac.ir 10031947532846005205 10031947532846005205 Yes Department of Psychology and Education of Exceptional Children, SR.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran. گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Leila Kashani Vahid لیلا کاشانی وحید lkashanimoradi@gmail.com 10031947532846005206 10031947532846005206 No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, SR.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran. گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.